Wat 22 november herdenkt
In november 1943 schafte het pas verkozen Libanese parlement op eigen houtje het Franse mandaat af, op 8 november. Vrij Frankrijk reageerde op 11 november: het arresteerde president Bechara el-Khoury, premier Riad el-Solh en verschillende ministers, en sloot hen op in de citadel van Rashaya.
Massale betogingen en Britse druk deden de Franse autoriteiten zwichten. Op 22 november 1943 lieten ze de gevangenen vrij en aanvaardden ze de onafhankelijkheid van Libanon. Sindsdien viert het land die dag.
Van Groot-Libanon naar onafhankelijkheid
Na de ineenstorting van het Ottomaanse Rijk vertrouwde de conferentie van San Remo Syrië en Libanon toe aan Frankrijk. Op 1 september 1920 riep Frankrijk de Staat Groot-Libanon uit, met Beiroet als hoofdstad; die bracht de berg Libanon, het noorden, het zuiden en de Bekaa samen, binnen grenzen die dicht bij de huidige liggen.
Op 23 mei 1926 volgde een grondwet, en op 1 september 1926 ontstond de Libanese Republiek, nog altijd onder Frans toezicht. In 1941 kondigde generaal Catroux namens Vrij Frankrijk een toekomstige onafhankelijkheid aan, die de verkiezingen van 1943 zouden versnellen.
Het mandaat eindigde juridisch op 24 oktober 1945, toen de VN, waarvan Libanon een stichtend lid is, in werking trad. De laatste Franse troepen verlieten het land in 1946.
Het Nationaal Pact van 1943
De onafhankelijkheid ging gepaard met een ongeschreven akkoord, het Nationaal Pact. Het verdeelt de hoogste ambten over de gemeenschappen: een maronitisch-christelijke president, een soennitisch-islamitische premier, een sjiitisch-islamitische parlementsvoorzitter. De christenen zagen af van Franse bescherming, de moslims aanvaardden Libanon binnen zijn grenzen.
Die confessionele verdeling bepaalt nog altijd het politieke leven van het land, dat officieel achttien religieuze gemeenschappen erkent.
Talen en erfgoed
Artikel 11 van de Grondwet maakt het Arabisch tot officiële taal en verwijst voor het gebruik van het Frans naar de wet. Het Frans blijft sterk aanwezig, een erfenis van het mandaat, net als het Engels. De ceder, die vroeger de bergen bedekte, staat op de vlag.
Libanon telt verschillende plaatsen op de Werelderfgoedlijst van UNESCO, waaronder:
- Anjar, Baalbek, Byblos en Tyrus, ingeschreven in 1984;
- de Qadishavallei en het Woud van de Cederbomen van God, ingeschreven in 1998;
- de Internationale Beurs Rachid Karameh in Tripoli, ontworpen door Oscar Niemeyer.
22 november vieren in het buitenland
Libanezen emigreren al sinds de 19e eeuw, en vandaag wonen er meer mensen van Libanese afkomst buiten het land dan in Libanon zelf. Volgens de VN wonen de emigranten vooral in de Verenigde Staten, Canada en Australië, daarna in Saoedi-Arabië en Frankrijk. Ook West-Afrika telt grote gemeenschappen, in Ivoorkust en Senegal.
Wil je de Libanezen in jouw stad vinden? Begin bij de hub van de Libanese diaspora, en dan de pagina's Libanezen in Frankrijk, Libanezen in Canada of Libanezen in Australië. Om de band met Beiroet te houden, lees ook de band met het thuisland bewaren. Bij de buren viert Syrië zijn nationale feestdag op 17 april, en Jordanië zijn onafhankelijkheid op 25 mei.